![]() |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
Rosmuc, Camus agus Cill Chiaráin
Is paróiste amháin Rosmuc agus Camus atá scartha ó chéile ag cuan caol farraige, cuan Dhún Mánas. Sí abhainn Inbhear Mór a scarann ceantar Iorras Aithnigh, an áit a bhfuil Cill Chiaráin suite, ó Rosmuc. Sí an Ghaeilge teanga an phobail. Cé gur déanadh iarracht tionscalaíocht a mhealladh go dtí an ceantar thar na mblianta, sé an tionscail a bhí bunaithe ar acmhainní nádúrtha an cheantair is fearr a mhair. San am atá caite ba é an portach is mo a baineadh punt as, ag rith móna go hOileáin Árann agus Co an Chláir. Bhí traidisiún na bád seol go láidir sna trí cheantar. Ó 1957 i leith ba é an staisiún BSL i Scríb a bhí ag ceannacht na móna. Tá sé sin dúnta anois. Tá monarcha Arramara i mbun proiseáil feamainne i gCill Chiaráin le blianta fada agus thugtaí an mhin go hAlbain ar bord steamer a thagadh go cuan Chill Chiaráin. Tá ag éirí go maith le tionscail na n-oisirí, sliogéisc agus feiliméireacht éisc. Tá na Coláistí Gaeilge ar cheann de na thionscail is faide sa gceantar. Taobh amuigh de thionscail na feamainne sí an fheiliméireacht an t-slí bheatha is mo a bhfuiltear ag brath air fós. Tá an ceantar caomhnaithe go maith agus neart iarsmaí staire agus seandálaíochta ann. I gCill Chiaráin tá tobar, leaba, cillín agus leacht Aifrinn Naomh Ciaráin. Sé an 9 Meán Fómhair lá an phatrúin. Sé Naomh Briocán atá luaite le Rosmuc. Tá baile, reilig, tobar beannaithe agus teampall ainmnithe don Naomh. Tugann daoine ó gach ceard den domhan cuairt ar Teach an Phiarsaigh i Rosmuc. Tá cáil an cheoil agus amhránaíocht sean-nóis ar cheantar Iorrais Aithnigh agus tá an traidisiún sin an-láidir i gCill Chiaráin. Is é an scríbhneoireacht is mó a bhíonn luaite le Rosmuc. Tháinig go leor scríbhneóirí cáiliúla ón gceantar agus chuig an gceantar - Sean Phádraig Ó Conaire a scríobh i sean agus i nua lítríocht na Gaeilge, Pádraig Óg Ó Conaire, Colm Ó Gaora, Caitlín Maude, Criostóir Mac Aonghusa agus a mhac an t-iriseoir agus an scríbhneoir Proinsias Mac Aonghusa a chaithfeadh go leor ama sa gceantar. Spreag an áit agus an teanga an Piarsach chomh mór gur thóig sé teach i Rosmuc. Is ann a fuair sé údar cuid dá chuid scéalta. I gceantar Chamuis tá Teach Mór Scríbe, an teach samhraidh a bhí ag Lord agus Lady Dudley . Tá óstán beag agus bialann sa teach seo anois. Bhí tithe samhraidh ag na Odlums, lucht an phlúir agus ag muintir Guinness sa gceantar freisin. Tá go leor siúlóidí spéisiúla sa gceantar, bóithre agus cosáin iargúlta le bruach locha, farraige agus sna cnoic.
Pléaráca Chonamara Teo., Ionad Fiontair, Ros Muc, Co. na Gaillimhe.
Uimh.Guthán: 091-574346/574021 Faics: 091-574346 R-phost: plearaca@eircom.net Cóipcheart © 2003 Pléaráca Chonamara Teo. |